İlaç yan etkileri takviye talebi patlattı

Kilo kontrolü ve diyabet tedavisinde kullanılan GLP-1 grubu iğneler, kullanıcıların yaşam kalitesini artırırken beklenmedik bir tüketim dalgasına neden oluyor. İlacın yol açtığı mide bulantısı, sindirim güçlüğü, tırnak kırılması ve aşırı halsizlik gibi şiddetli yan etkilerle başa çıkmaya çalışan hastalar, çareyi içeriği sıkı denetlenmeyen gıda takviyelerinde arıyor. Bu yönelim, sosyal medya tavsiyeleriyle güçlenerek denetimsiz pazarda milyarlarca dolarlık yeni bir ticari hacim yaratırken, tıp dünyasında ve resmi kurumlarda güvenlik kaygılarını gündeme getiriyor.

NTV'de yayınlanan habere göre, Novo Nordisk üretimi Ozempic ve Wegovy gibi ilaçlar obezite ve tip 2 diyabet yönetimindeki başarılarıyla öne çıkıyor. JPMorgan verileri, geçen yıl yaklaşık 10 milyon Amerikalının bu ilaçları kullandığını, sayının 2030'a kadar 25 milyona ulaşabileceğini gösteriyor. Ancak ilaçların yarattığı şikayetler, kullanıcıları denetimsiz takviyelere yöneltiyor. Nutrition Business Journal verilerine göre ABD takviye pazarı 2025 yılında 74 milyar doları aştı. Boston Consulting Group araştırması, kullanıcıların protein, lif ve kolajen harcamalarının ilaç öncesine göre yaklaşık yüzde 20 arttığını ortaya koyuyor.

Florida'da acil servis hemşiresi 42 yaşındaki Allison Vecchio, GLP-1 iğnelerini hayatı için bir sıfırlama düğmesi olarak niteliyor. Şiddetli sindirim sorunları ve halsizlik yaşayan Vecchio, aylık 200 ila 300 dolar harcayarak lif, kolajen ve elektrolit karışımları alarak rahatladığını belirtiyor. Vecchio, TikTok'taki 25 bin takipçisiyle sağlık içerikleri üretirken üç markayla çalışıyor. Kansas'ta yaşayan 52 yaşındaki Terri Hart ise 2023'te başladığı ilaçların ardından yaşadığı bulantı ve yorgunluğu magnezyum, B12 ve elektrolitlerle dengelemeye çalıştığını aktarıyor. Aylık 110 dolarlık maliyeti sigorta karşılamadığı için masrafını TikTok'taki komisyon gelirleriyle hafifleten Hart, "Otoritemi yaşadığım tecrübeyle kuruyorum" diyor. Nutrition Business Journal'a göre 2025'te TikTok Shop üzerinden 1 milyar doları aşkın takviye satışı gerçekleşti; bu rakam internet satışlarının yüzde 5,4'ünü oluşturuyor.

Gıda ve İlaç Dairesi (FDA), vitamin ve besin takviyelerinde piyasaya çıkış öncesi onay zorunluluğu uygulamadığı için bilimsel güvenilirlik tartışmalı hale geliyor. Stanford Üniversitesi Klinik Doçenti Jonathan Bonnet, ne alındığı kesin bilinmediğinde risklerin öngörülmesinin güçleştiğini vurguluyor. Niagen Bioscience CEO'su Rob Fried ise şirketlerin TikTok'ta içerik üreticileriyle anlaşıp her türlü iddiayı dile getirebildiğine dikkat çekiyor. Perakende devleri de bu akımdan pay alıyor; Target ürün yelpazesini genişletirken The Vitamin Shoppe, lif ve kreatin satışlarında çift haneli büyüme kaydediyor. PitchBook verilerine göre sektördeki birleşme ve satın alma hacmi 2024'te 7,3 milyar dolardan 2025'te 16,9 milyar dolara, bu yılın ilk 10 ayında ise 14,6 milyar dolara yükseldi. Procter & Gamble'ın Thorne'u satın alması ve Kirin Holdings'in Jamieson Wellness'ı alması sektörün büyüme iştahını gösteriyor.

ABD Sağlık ve İnsani Hizmetler Bakanı Robert F. Kennedy Jr., gıda takviyeleri için daha sıkı kurallar önerdi. Mevcut düzenlemede birçok üretici, bileşenlerin genel olarak güvenli olduğunu iddia ederek FDA'ya bildirim yapmadan ürün satabiliyor; yeni taslak bu muafiyeti kaldırmayı hedefliyor. Body of Work CEO'su Jacqueline Maslan, ürünlerin incelemeden geçmesi gerektiğini savunurken, Sorumlu Beslenme Konseyi kuralın aylarca sürecek dosya yığılmalarına yol açacağını öne sürüyor. Thorne CEO'su Colin Watts, FDA'nın yenilik hızına yetişemeyeceğini belirtiyor. Sağlık Bakanlığı sözcüsü, FDA'nın tüketici tercihlerini desteklerken ürün güvenliğini sağlamak amacıyla denetim yaklaşımını modernize etmeyi değerlendirdiğini kaydetti.

TürkAta Haber Ajansı
Ankara Gündemi